De kwaliteit van aanwezigheid
Veel leiders zijn aanwezig, maar niemand voelt de échte aanwezigheid, Ze schuiven aan in meetings, nemen besluiten, geven richting. En toch: er gebeurt niets als ze binnenkomen. Er verandert niets als ze vertrekken. Hun aanwezigheid laat geen spoor achter.
Dat is geen detail. Dat is een gemiste kans want leiderschap gaat niet over ‘er zijn’, maar over hóé je er bent. De kwaliteit van je aanwezigheid maakt het verschil tussen beweging en stagnatie. Tussen veiligheid en terughoudendheid. Tussen mensen die floreren en mensen die afwachten.
Aanwezig zijn betekent dat mensen voelen dat je er bent. Niet omdat je de meeste spreektijd neemt. Niet omdat je de ‘baas’ bent. Maar omdat je ruimte schept voor echte verbinding en aandacht. Omdat mensen door jouw aanwezigheid iets durven zeggen dat ze eerder voor zich hielden. Omdat je een sfeer creëert waarin niet de rol, maar de mens telt.
Dat vraagt om meer dan vaardigheden. Het vraagt om lef, om bewustzijn, om zelfreflectie. Het vraagt dat je jezelf echt meebrengt, ook als het spannend wordt. Dat je jezelf kent en bereid bent geraakt te worden. Dat je je oordeel uitstelt en oprecht nieuwsgierig blijft.
En ja, dat schuurt soms, want aanwezigheid die impact heeft, is zelden comfortabel. Het legt bloot wat je liever ontwijkt en maakt zichtbaar wat niet gezegd wordt. Maar precies daar ontstaat het verschil. In de scherpte en in het ongemak. In het echte contact.
“Aanwezigheid die impact heeft, is zelden comfortabel”
In één van de leiderschapsprogramma’s die ik begeleid, verwoordde een deelnemer het treffend. Toen we dit onderwerp raakten, realiseerde hij zich dat hij zich bijna letterlijk rennend door het gebouw bewoog. Van afspraak naar afspraak. Niet beschikbaar. Niet afgestemd. En daardoor ook niet met echte aandacht aanwezig in de verschillende vergaderingen waar hij aanschoof. De realisatie: écht aanwezig zijn vraagt voorbereiding, het vraagt dat je de gejaagdheid even parkeert.
Dat je stopt, ademt, schakelt.
En dat kost tijd. Maar die tijd kun je beter bewust vooraf nemen, dan achteraf terugkijken op vergaderingen waarin je er wás maar niet echt aanwezig.
Afspreken op elkaar laten aansluiten zonder ademruimte daartussen, klinkt efficiënt. Maar het is vaak destructief voor kwaliteit. Een paar minuten tussen afspraken kunnen het verschil maken tussen reageren en écht luisteren. Tussen volgen en leiden.
De meeste leiders denken dat ze dit doen. Maar dat denken is precies het probleem. Aanwezigheid kun je niet claimen. Het wordt je toegekend. Door de ander. Door het team. Door wat er wél of juist niet gebeurt als jij er bent.
De vraag is dus niet of je aanwezig bent. De vraag is wat jouw aanwezigheid losmaakt. Het is ook zeker geen zachte vaardigheid. Het ís leiderschap!
Wat blijft erachter als jij weggaat?
Wil je aan de slag met jouw aanwezigheid neem contact op en we zorgen samen voor meer impact binnen jouw teams.
